Dni Honorowego Krwiodawstwa - rozmowa z lek. Karolem Chojnackim

Jedna donacja krwi może pomóc nawet trzem potrzebującym osobom.

Właśnie tę niezwykłą moc ludzkiego wsparcia podkreślają Dni Honorowego Krwiodawstwa, obchodzone każdego roku od 22 do 26 listopada. O tym, kto może oddawać krew i jak najlepiej przygotować się do takiego zabiegu, opowiada lek. Karol Chojnacki, specjalista medycyny rodzinnej pracujący w punkcie krwiodawstwa SP ZOZ w Szamotułach.

Pyt. Zacznijmy od podstaw. Kto może zostać dawcą krwi?

K.Ch.: Dawcą krwi może zostać każda zdrowa osoba w wieku od 18 do 65 lat, ważąca minimum 50 kilogramów. W momencie oddawania krwi nie można być chorym ani przyjmować leków, które mogłyby wpływać na krew. Wszystko to dokładnie omawiamy w gabinecie lekarskim i podczas wypełniania kwestionariusza przed oddaniem krwi. Płeć nie ma znaczenia - kobiety i mężczyźni mogą oddawać krew, choć przepisy różnicują częstotliwość. Kobiety mogą to robić cztery razy w roku, mężczyźni sześć, z zachowaniem co najmniej ośmiotygodniowych przerw.

Pyt. Czy istnieje górna granica wieku dla krwiodawców?

K.Ch.: Formalnie to 65 lat, ale w praktyce osoby po sześćdziesiątym roku życia prosimy o zaświadczenie od lekarza rodzinnego, że nie ma przeciwwskazań zdrowotnych.

Pyt. Jak należy się przygotować do oddania krwi?

K.Ch.: Przygotowanie jest bardzo ważne, bo od tego zależy zarówno samopoczucie dawcy, jak i jakość pobranej krwi. Po pierwsze - trzeba być wyspanym i wypoczętym. Ostatnie dwa-trzy dni przed donacją powinny być spokojne. Po drugie - unikać dużego wysiłku fizycznego przynajmniej przez dwie doby przed oddaniem krwi. Trening, rower czy intensywne pływanie mogą chwilowo obniżyć parametry krwi i czasowo dyskwalifikować dawcę. Po trzecie - dobrze się nawodnić. W dniu donacji warto wypić nawet dwa litry wody lub niesłodzonych napojów. To zapobiega omdleniom i poprawia komfort podczas pobierania.

Pyt. Co z jedzeniem? Wiele osób nie wie, czy można coś zjeść przed oddaniem krwi.

K.Ch.: To bardzo częsty błąd. W przeciwieństwie do badań laboratoryjnych, gdzie trzeba być na czczo - tutaj absolutnie nie! Przed oddaniem krwi należy zjeść lekkie, ale pożywne śniadanie. Nie wolno jeść potraw tłustych, smażonych ani ciężkostrawnych, bo powodują tzw. lipemię krwi - próbka staje się mętna i może nie nadawać się do wykorzystania. Zaleca się też unikać alkoholu i papierosów co najmniej dobę przed donacją.

Pyt. Jak wygląda sam proces oddania krwi?

K.Ch.: Całość trwa kilkanaście minut. Samo pobranie - około 5-7 minut, w tym czasie oddaje się 450 ml krwi. To dla organizmu pewien ubytek, który jest szybko uzupełniany, dlatego tak ważne jest wcześniejsze nawodnienie i lekki posiłek. Po oddaniu należy odpocząć, napić się i zjeść coś słodkiego - to standardowy element regeneracji.

Pyt. Dlaczego krew jest tak potrzebna?

K.Ch.: Choć medycyna rozwija się błyskawicznie, nie ma i długo jeszcze nie będzie technologii, która pozwoliłaby „wyprodukować” ludzką krew. Żyjemy w czasach ogromnych możliwości technologicznych, ale krwi nie da się zastąpić żadnym syntetycznym płynem. Jest bezcenna. Społeczeństwa, szczególnie europejskie, starzeją się, a medycyna wykonuje coraz więcej zabiegów ratujących życie. W efekcie zapotrzebowanie na krew stale rośnie. Największe braki notujemy w okresie wakacyjnym - wtedy dawcy częściej wyjeżdżają, a potrzeby nie maleją.

 Zachęcamy również do obejrzenia filmiku - Krwiodawstwo